5점 · 3-1 3-1 [풀이] 구 x 2 + y 2 + z 2 = 9 \displaystyle x^{2} + y^{2} + z^{2} = 9 x 2 + y 2 + z 2 = 9 의 중심이 O ( 0 , 0 , 0 ) \displaystyle \mathrm{O} \left( 0 , 0 , 0 \right) O ( 0 , 0 , 0 ) 이므로, O A → = ( 3 , 6 , 4 ) \displaystyle \overrightarrow{\mathrm{OA}} = \left( \sqrt{3} , \sqrt{6} , 4 \right) OA = ( 3 , 6 , 4 ) 가 점 A ( 3 , 6 , 4 ) \displaystyle \mathrm{A} \left( \sqrt{3} , \sqrt{6} , 4 \right) A ( 3 , 6 , 4 ) 에서 구에 그은 접점으로 이루어진 도형을 포함하는 평면 α \displaystyle \alpha α 의 법선벡터가 된다. 따라서, 평면 α \displaystyle \alpha α 의 방정식은 3 x + 6 y + 4 z + d = 0 \displaystyle \sqrt{3} x + \sqrt{6} y + 4 z + d = 0 3 x + 6 y + 4 z + d = 0
한편, 구에 그은 접점으로 이루어진 도형위의 한 점을 P \displaystyle \mathrm{P} P 라 하고, 점 A \displaystyle \mathrm{A} A 에서 평면 α \displaystyle \alpha α 위로 내린 수선의 발을 H \displaystyle \mathrm{H} H 라 하자.
10점 · 3-1 △ O P A \displaystyle \triangle \mathrm{OPA} △ OPA 는 변의 길이가 O P ‾ = 3 \displaystyle \overline{\mathrm{OP}} = 3 OP = 3 , P A ‾ = 4 \displaystyle \overline{\mathrm{PA}} = 4 PA = 4 , A O ‾ = 5 \displaystyle \overline{\mathrm{AO}} = 5 AO = 5 인 직각 삼각형이고, △ O H P \displaystyle \triangle \mathrm{OHP} △ OHP 는 △ O P A \displaystyle \triangle \mathrm{OPA} △ OPA 과 닮은 직각 삼각형이다. 따라서 닮음비에 의해 O H ‾ = 9 5 \displaystyle \overline{\mathrm{OH}} = \frac{{9}}{5} OH = 5 9 이므로,O H → = 9 25 ( 3 , 6 , 4 ) \displaystyle \overrightarrow{\mathrm{OH}} = \frac{{9}}{25} \left( \sqrt{3} , \sqrt{6} , 4 \right) OH = 25 9 ( 3 , 6 , 4 ) 점 H \displaystyle \mathrm{H} H 가 평면 α \displaystyle \alpha α 위에 있으므로, d = − 9 25 ( 3 + 6 + 16 ) = − 9 \displaystyle d = - \frac{{9}}{25} \left( 3 + 6 + 16 \right) = - 9 d = − 25 9 ( 3 + 6 + 16 ) = − 9 따라서, 구하고자 하는 평면 α \displaystyle \alpha α 의 방정식은 3 x + 6 y + 4 z − 9 = 0 \displaystyle \sqrt{3} x + \sqrt{6} y + 4 z - 9 = 0 3 x + 6 y + 4 z − 9 = 0
5점 · 3-2 3-2 [풀이] P Q → = P O → + O Q → \displaystyle \overrightarrow{\mathrm{PQ}} = \overrightarrow{\mathrm{PO}} + \overrightarrow{\mathrm{OQ}} PQ = PO + OQ 이므로∣ P Q → ∣ 2 = ∣ P O → + O Q → ∣ 2 = ∣ P O → ∣ 2 + ∣ O Q → ∣ 2 + 2 P O → ⋅ O Q → = ∣ P O → ∣ 2 + ∣ O Q → ∣ 2 − 2 O P → ⋅ O Q → \displaystyle \begin{aligned}\left| \overrightarrow{\mathrm{PQ}} \right|^{2} &= \left| \overrightarrow{\mathrm{PO}} + \overrightarrow{\mathrm{OQ}} \right|^{2} = \left| \overrightarrow{\mathrm{PO}} \right|^{2} + \left| \overrightarrow{\mathrm{OQ}} \right|^{2} + 2 \overrightarrow{\mathrm{PO}} \cdot \overrightarrow{\mathrm{OQ}}\\&= \left| \overrightarrow{\mathrm{PO}} \right|^{2} + \left| \overrightarrow{\mathrm{OQ}} \right|^{2} - 2 \overrightarrow{\mathrm{OP}} \cdot \overrightarrow{\mathrm{OQ}}\end{aligned} PQ 2 = PO + OQ 2 = PO 2 + OQ 2 + 2 PO ⋅ OQ = PO 2 + OQ 2 − 2 OP ⋅ OQ
10점 · 3-2 여기서, ∣ P O → ∣ 2 + ∣ O Q → ∣ 2 = r 2 + ∣ O Q → ∣ 2 \displaystyle \left| \overrightarrow{\mathrm{PO}} \right|^{2} + \left| \overrightarrow{\mathrm{OQ}} \right|^{2} = r^{2} + \left| \overrightarrow{\mathrm{OQ}} \right|^{2} PO 2 + OQ 2 = r 2 + OQ 2 의 값은 일정하므로, ∣ P Q → ∣ \displaystyle \left| \overrightarrow{\mathrm{PQ}} \right| PQ 의 값이 최소가 되기 위해서는, 내적 O P → ⋅ O Q → \displaystyle \overrightarrow{\mathrm{OP}} \cdot \overrightarrow{\mathrm{OQ}} OP ⋅ OQ 이 최댓값 ∣ O P → ∣ ∣ O Q → ∣ \displaystyle \left| \overrightarrow{\mathrm{OP}} \right| \left| \overrightarrow{\mathrm{OQ}} \right| OP OQ 을 가져야 한다. 따라서 제시문 <가>에 의하여 두 벡터 O P → \displaystyle \overrightarrow{\mathrm{OP}} OP , O Q → \displaystyle \overrightarrow{\mathrm{OQ}} OQ 가 이루는 각이 θ = 0 \displaystyle \theta = 0 θ = 0 이 된다. 따라서 어떤 상수 t > 0 \displaystyle t > 0 t > 0 에 대하여 O P → = t O Q → \displaystyle \overrightarrow{\mathrm{OP}} = t \overrightarrow{\mathrm{OQ}} OP = t OQ
3-3 [풀이]
5점 · 3-3 ∣ P A → + P B → + P C → ∣ = 3 ∣ P A → + P B → + P C → 3 ∣ \displaystyle \left| \overrightarrow{\mathrm{PA}} + \overrightarrow{\mathrm{PB}} + \overrightarrow{\mathrm{PC}} \right| = 3 \left| \frac{{\overrightarrow{\mathrm{PA}} + \overrightarrow{\mathrm{PB}} + \overrightarrow{\mathrm{PC}}}}{3} \right| PA + PB + PC = 3 3 PA + PB + PC 라 쓸 수 있으므로, P D → = P A → + P B → + P C → 3 \displaystyle \overrightarrow{\mathrm{PD}} = \frac{{\overrightarrow{\mathrm{PA}} + \overrightarrow{\mathrm{PB}} + \overrightarrow{\mathrm{PC}}}}{3} PD = 3 PA + PB + PC 라 놓으면,∣ P D → ∣ \displaystyle \left| \overrightarrow{\mathrm{PD}} \right| PD 가 최소 일 때, ∣ P A → + P B → + P C → ∣ \displaystyle \left| \overrightarrow{\mathrm{PA}} + \overrightarrow{\mathrm{PB}} + \overrightarrow{\mathrm{PC}} \right| PA + PB + PC 가 최소가 된다.한편, O D → = O A → + O B → + O C → 3 \displaystyle \overrightarrow{\mathrm{OD}} = \frac{{\overrightarrow{\mathrm{OA}} + \overrightarrow{\mathrm{OB}} + \overrightarrow{\mathrm{OC}}}}{3} OD = 3 OA + OB + OC 이므로, O D → \displaystyle \overrightarrow{\mathrm{OD}} OD 는 △ A B C \displaystyle \triangle \mathrm{ABC} △ ABC 의 무게 중심의 위치벡터이다. 따라서 점 D \displaystyle \mathrm{D} D 는 △ A B C \displaystyle \triangle \mathrm{ABC} △ ABC 의 무게 중심이다. 즉, D ( 1 − 2 − 1 3 , 2 + 1 − 0 3 , 3 + 2 + 1 3 ) = D ( − 2 3 , 1 , 2 ) \displaystyle \mathrm{D} \left( \frac{{1 - 2 - 1}}{3} , \frac{{2 + 1 - 0}}{3} , \frac{{3 + 2 + 1}}{3} \right) = \mathrm{D} \left( - \frac{{2}}{3} , 1 , 2 \right) D ( 3 1 − 2 − 1 , 3 2 + 1 − 0 , 3 3 + 2 + 1 ) = D ( − 3 2 , 1 , 2 )
10점 · 3-3 이제, ∣ P D → ∣ \displaystyle \left| \overrightarrow{\mathrm{PD}} \right| PD 가 최소가 되기 위해서는, 문제 3-2에 의하여, 어떤 상수 t > 0 \displaystyle t > 0 t > 0 에 대하여 O P → = t O D → \displaystyle \overrightarrow{\mathrm{OP}} = t \overrightarrow{\mathrm{OD}} OP = t OD 점 P \displaystyle \mathrm{P} P 가 구 x 2 + y 2 + z 2 = 1 \displaystyle x^{2} + y^{2} + z^{2} = 1 x 2 + y 2 + z 2 = 1 위에 있으므로, t = ∣ O P → ∣ ∣ O D → ∣ = 1 4 9 + 1 + 4 = 3 7 \displaystyle t = \frac{{\left| \overrightarrow{\mathrm{OP}} \right|}}{\left| \overrightarrow{\mathrm{OD}} \right|} = \frac{{1}}{\sqrt{\frac{{4}}{9} + 1 + 4}} = \frac{{3}}{7} t = OD OP = 9 4 + 1 + 4 1 = 7 3 P D → = P O → + O D → = ( 1 − t ) O D → \displaystyle \overrightarrow{\mathrm{PD}} = \overrightarrow{\mathrm{PO}} + \overrightarrow{\mathrm{OD}} = \left( 1 - t \right) \overrightarrow{\mathrm{OD}} PD = PO + OD = ( 1 − t ) OD 이므로,∣ P D → ∣ = 4 7 ∣ O D → ∣ = 4 3 \displaystyle \left| \overrightarrow{\mathrm{PD}} \right| = \frac{{4}}{7} \left| \overrightarrow{\mathrm{OD}} \right| = \frac{{4}}{3} PD = 7 4 OD = 3 4 따라서, ∣ P A → + P B → + P C → ∣ \displaystyle \left| \overrightarrow{\mathrm{PA}} + \overrightarrow{\mathrm{PB}} + \overrightarrow{\mathrm{PC}} \right| PA + PB + PC 의 최솟값은 4 \displaystyle 4 4 이다.
15점 · 3-3 이때, 점 P \displaystyle \mathrm{P} P 는 다음과 같다. P ( − 2 7 , 3 7 , 6 7 ) \displaystyle \mathrm{P} \left( - \frac{{2}}{7} , \frac{{3}}{7} , \frac{{6}}{7} \right) P ( − 7 2 , 7 3 , 7 6 )