+30점 · 주머니에서 꺼낸 공에 적혀 있는 수인 확률변수의 평균과 분산을 구했는가? 표본평균의 평균과 분산을 이용하여 확률변수 W \displaystyle W W 의 평균과 분산을 구했는가? +10점 · 주어진 조건을 만족시키는 짝수인 자연수 n \displaystyle n n 의 개수를 구했는가? 1. 주머니 A에서 꺼낸 공에 적혀 있는 수에서 2 \displaystyle 2 2 를 뺀 수인 확률변수와 주머니 B에서 꺼낸 공에 적혀 있는 수인 확률변수는 동일한 확률분포를 갖는다. 따라서 주머니 A에서 임의로 1 \displaystyle 1 1 개의 공을 꺼내는 시행을 8 \displaystyle 8 8 번 할 때, 나온 수를 Z 1 , Z 2 , Z 3 , Z 4 , Z 5 , Z 6 , Z 7 , Z 8 \displaystyle Z_{1},\ Z_{2},\ Z_{3},\ Z_{4},\ Z_{5},\ Z_{6},\ Z_{7},\ Z_{8} Z 1 , Z 2 , Z 3 , Z 4 , Z 5 , Z 6 , Z 7 , Z 8 라 하면 W = Z 1 + Z 2 + Z 3 + Z 4 + ( Z 5 − 2 ) + ( Z 6 − 2 ) + ( Z 7 − 2 ) + ( Z 8 − 2 ) 8 = Z 1 + Z 2 + Z 3 + Z 4 + Z 5 + Z 6 + Z 7 + Z 8 8 − 1 \displaystyle \begin{aligned}W&=\frac{Z_{1}+Z_{2}+Z_{3}+Z_{4}+(Z_{5}-2)+(Z_{6}-2)+(Z_{7}-2)+(Z_{8}-2)}{8}\\&=\frac{Z_{1}+Z_{2}+Z_{3}+Z_{4}+Z_{5}+Z_{6}+Z_{7}+Z_{8}}{8}-1\end{aligned} W = 8 Z 1 + Z 2 + Z 3 + Z 4 + ( Z 5 − 2 ) + ( Z 6 − 2 ) + ( Z 7 − 2 ) + ( Z 8 − 2 ) = 8 Z 1 + Z 2 + Z 3 + Z 4 + Z 5 + Z 6 + Z 7 + Z 8 − 1 이다. 주머니 A에서 임의로 1 \displaystyle 1 1 개의 공을 꺼낼 때 공에 적혀 있는 수를 확률변수 X \displaystyle X X 라 하자. X \displaystyle X X 의 확률분포를 표로 나타내면 다음과 같다. X 1 2 3 4 5 계 P ( X = x ) 2 7 1 7 1 7 1 7 2 7 1 \displaystyle \begin{array}{c|c|c|c|c|c|c}X&1&2&3&4&5&\text{계}\\\hline\mathrm{P}(X=x)&\frac{2}{7}&\frac{1}{7}&\frac{1}{7}&\frac{1}{7}&\frac{2}{7}&1\end{array} X P ( X = x ) 1 7 2 2 7 1 3 7 1 4 7 1 5 7 2 계 1 X \displaystyle X X 의 평균과 분산은 E ( X ) = 1 × 2 + 2 × 1 + 3 × 1 + 4 × 1 + 5 × 2 7 = 3 \displaystyle \mathrm{E}(X)=\frac{1\times2+2\times1+3\times1+4\times1+5\times2}{7}=3 E ( X ) = 7 1 × 2 + 2 × 1 + 3 × 1 + 4 × 1 + 5 × 2 = 3 ,V ( X ) = E ( X 2 ) − { E ( X ) } 2 = 1 2 × 2 + 2 2 × 1 + 3 2 × 1 + 4 2 × 1 + 5 2 × 2 7 − 3 2 = 18 7 \displaystyle \mathrm{V}(X)=\mathrm{E}(X^{2})-\{\mathrm{E}(X)\}^{2}=\frac{1^{2}\times2+2^{2}\times1+3^{2}\times1+4^{2}\times1+5^{2}\times2}{7}-3^{2}=\frac{18}{7} V ( X ) = E ( X 2 ) − { E ( X ) } 2 = 7 1 2 × 2 + 2 2 × 1 + 3 2 × 1 + 4 2 × 1 + 5 2 × 2 − 3 2 = 7 18 이다.Z ‾ = Z 1 + Z 2 + Z 3 + Z 4 + Z 5 + Z 6 + Z 7 + Z 8 8 \displaystyle \overline{Z}=\frac{Z_{1}+Z_{2}+Z_{3}+Z_{4}+Z_{5}+Z_{6}+Z_{7}+Z_{8}}{8} Z = 8 Z 1 + Z 2 + Z 3 + Z 4 + Z 5 + Z 6 + Z 7 + Z 8 라고 하면E ( Z ‾ ) = E ( X ) = 3 , V ( Z ‾ ) = V ( X ) 8 = 9 28 \displaystyle \mathrm{E}(\overline{Z})=\mathrm{E}(X)=3,\ \mathrm{V}(\overline{Z})=\frac{\mathrm{V}(X)}{8}=\frac{9}{28} E ( Z ) = E ( X ) = 3 , V ( Z ) = 8 V ( X ) = 28 9 이다.따라서 확률변수 W \displaystyle W W 의 평균과 분산은 각각 E ( W ) = E ( Z ‾ − 1 ) = E ( Z ‾ ) − 1 = 2 , V ( W ) = V ( Z ‾ − 1 ) = V ( Z ‾ ) = 9 28 \displaystyle \mathrm{E}(W)=\mathrm{E}(\overline{Z}-1)=\mathrm{E}(\overline{Z})-1=2,\ \mathrm{V}(W)=\mathrm{V}(\overline{Z}-1)=\mathrm{V}(\overline{Z})=\frac{9}{28} E ( W ) = E ( Z − 1 ) = E ( Z ) − 1 = 2 , V ( W ) = V ( Z − 1 ) = V ( Z ) = 28 9 이다.또한 E ( 5 2 W − 1 ) = 4 , 2521 V ( − 28 W + 10 ) = 2521 ( − 28 ) 2 V ( W ) = 2521 252 \displaystyle \mathrm{E}\left(\frac{5}{2}W-1\right)=4,\quad\frac{2521}{\mathrm{V}(-28W+10)}=\frac{2521}{(-28)^{2}\mathrm{V}(W)}=\frac{2521}{252} E ( 2 5 W − 1 ) = 4 , V ( − 28 W + 10 ) 2521 = ( − 28 ) 2 V ( W ) 2521 = 252 2521 이므로 4 < n < 2521 252 \displaystyle 4<n<\frac{2521}{252} 4 < n < 252 2521 을 만족시키는 자연수 n \displaystyle n n 은 5 , 6 , 7 , 8 , 9 , 10 \displaystyle 5,6,7,8,9,10 5 , 6 , 7 , 8 , 9 , 10 이고 그 중 짝수인 자연수 n \displaystyle n n 의 개수는 3 \displaystyle 3 3 이다.답 : 평균 2 \displaystyle 2 2 , 분산 9 28 \displaystyle \frac{9}{28} 28 9 , 3 \displaystyle 3 3
+20점 · 주어진 상황에서 가능한 경우의 수와 사건의 확률, 상금을 받는 횟수를 구했는가? +10점 · 총 상금의 기댓값을 구했는가? 2. 1 \displaystyle 1 1 번째 대국에서는 바둑기사가 이길 확률이 1 \displaystyle 1 1 이므로 2 \displaystyle 2 2 번째부터 5 \displaystyle 5 5 번째까지 대국 결과를 살펴보면 총 16 \displaystyle 16 16 가지의 경우가 있다. 대국 결과와 상금을 받는 횟수, 확률을 표로 정리하면 다음과 같다. 대국 결과에서 이기는 경우와 지는 경우는 각각 O와 X로 나타낸다.
대국 결과 상금을 받는 횟수 확률 O O O O O 4 1 2 × 1 3 × 1 4 × 1 5 = 1 120 O O O O X 3 1 2 × 1 3 × 1 4 × 4 5 = 4 120 O O O X O 2 1 2 × 1 3 × 3 4 × 1 5 = 3 120 O O O X X 2 1 2 × 1 3 × 3 4 × 4 5 = 12 120 O O X O O 2 1 2 × 2 3 × 1 4 × 1 5 = 2 120 O O X O X 1 1 2 × 2 3 × 1 4 × 4 5 = 8 120 O O X X O 1 1 2 × 2 3 × 3 4 × 1 5 = 6 120 O O X X X 1 1 2 × 2 3 × 3 4 × 4 5 = 24 120 O X O O O 2 1 2 × 1 3 × 1 4 × 1 5 = 1 120 O X O O X 1 1 2 × 1 3 × 1 4 × 4 5 = 4 120 O X O X O 0 1 2 × 1 3 × 3 4 × 1 5 = 3 120 O X O X X 0 1 2 × 1 3 × 3 4 × 4 5 = 12 120 O X X O O 1 1 2 × 2 3 × 1 4 × 1 5 = 2 120 O X X O X 0 1 2 × 2 3 × 1 4 × 4 5 = 8 120 O X X X O 0 1 2 × 2 3 × 3 4 × 1 5 = 6 120 O X X X X 0 1 2 × 2 3 × 3 4 × 4 5 = 24 120 \displaystyle \begin{array}{c|c|c}\text{대국 결과}&\text{상금을 받는 횟수}&\text{확률}\\\hline\mathrm{OOOOO}&4&\frac{1}{2}\times\frac{1}{3}\times\frac{1}{4}\times\frac{1}{5}=\frac{1}{120}\\\hline\mathrm{OOOOX}&3&\frac{1}{2}\times\frac{1}{3}\times\frac{1}{4}\times\frac{4}{5}=\frac{4}{120}\\\hline\mathrm{OOOXO}&2&\frac{1}{2}\times\frac{1}{3}\times\frac{3}{4}\times\frac{1}{5}=\frac{3}{120}\\\hline\mathrm{OOOXX}&2&\frac{1}{2}\times\frac{1}{3}\times\frac{3}{4}\times\frac{4}{5}=\frac{12}{120}\\\hline\mathrm{OOXOO}&2&\frac{1}{2}\times\frac{2}{3}\times\frac{1}{4}\times\frac{1}{5}=\frac{2}{120}\\\hline\mathrm{OOXOX}&1&\frac{1}{2}\times\frac{2}{3}\times\frac{1}{4}\times\frac{4}{5}=\frac{8}{120}\\\hline\mathrm{OOXXO}&1&\frac{1}{2}\times\frac{2}{3}\times\frac{3}{4}\times\frac{1}{5}=\frac{6}{120}\\\hline\mathrm{OOXXX}&1&\frac{1}{2}\times\frac{2}{3}\times\frac{3}{4}\times\frac{4}{5}=\frac{24}{120}\\\hline\mathrm{OXOOO}&2&\frac{1}{2}\times\frac{1}{3}\times\frac{1}{4}\times\frac{1}{5}=\frac{1}{120}\\\hline\mathrm{OXOOX}&1&\frac{1}{2}\times\frac{1}{3}\times\frac{1}{4}\times\frac{4}{5}=\frac{4}{120}\\\hline\mathrm{OXOXO}&0&\frac{1}{2}\times\frac{1}{3}\times\frac{3}{4}\times\frac{1}{5}=\frac{3}{120}\\\hline\mathrm{OXOXX}&0&\frac{1}{2}\times\frac{1}{3}\times\frac{3}{4}\times\frac{4}{5}=\frac{12}{120}\\\hline\mathrm{OXXOO}&1&\frac{1}{2}\times\frac{2}{3}\times\frac{1}{4}\times\frac{1}{5}=\frac{2}{120}\\\hline\mathrm{OXXOX}&0&\frac{1}{2}\times\frac{2}{3}\times\frac{1}{4}\times\frac{4}{5}=\frac{8}{120}\\\hline\mathrm{OXXXO}&0&\frac{1}{2}\times\frac{2}{3}\times\frac{3}{4}\times\frac{1}{5}=\frac{6}{120}\\\hline\mathrm{OXXXX}&0&\frac{1}{2}\times\frac{2}{3}\times\frac{3}{4}\times\frac{4}{5}=\frac{24}{120}\end{array} 대국 결과 OOOOO OOOOX OOOXO OOOXX OOXOO OOXOX OOXXO OOXXX OXOOO OXOOX OXOXO OXOXX OXXOO OXXOX OXXXO OXXXX 상금을 받는 횟수 4 3 2 2 2 1 1 1 2 1 0 0 1 0 0 0 확률 2 1 × 3 1 × 4 1 × 5 1 = 120 1 2 1 × 3 1 × 4 1 × 5 4 = 120 4 2 1 × 3 1 × 4 3 × 5 1 = 120 3 2 1 × 3 1 × 4 3 × 5 4 = 120 12 2 1 × 3 2 × 4 1 × 5 1 = 120 2 2 1 × 3 2 × 4 1 × 5 4 = 120 8 2 1 × 3 2 × 4 3 × 5 1 = 120 6 2 1 × 3 2 × 4 3 × 5 4 = 120 24 2 1 × 3 1 × 4 1 × 5 1 = 120 1 2 1 × 3 1 × 4 1 × 5 4 = 120 4 2 1 × 3 1 × 4 3 × 5 1 = 120 3 2 1 × 3 1 × 4 3 × 5 4 = 120 12 2 1 × 3 2 × 4 1 × 5 1 = 120 2 2 1 × 3 2 × 4 1 × 5 4 = 120 8 2 1 × 3 2 × 4 3 × 5 1 = 120 6 2 1 × 3 2 × 4 3 × 5 4 = 120 24
상금을 받는 횟수를 확률변수 X \displaystyle X X 라고 하면 X \displaystyle X X 의 확률분포는 다음과 같다. X 0 1 2 3 4 계 P ( X = x ) 53 120 44 120 18 120 4 120 1 120 1 \displaystyle \begin{array}{c|c|c|c|c|c|c}X&0&1&2&3&4&\text{계}\\\hline P(X=x)&\frac{53}{120}&\frac{44}{120}&\frac{18}{120}&\frac{4}{120}&\frac{1}{120}&1\end{array} X P ( X = x ) 0 120 53 1 120 44 2 120 18 3 120 4 4 120 1 계 1 X \displaystyle X X 의 기댓값 E ( X ) = 1 × 44 120 + 2 × 18 120 + 3 × 4 120 + 4 × 1 120 = 96 120 = 4 5 \displaystyle \mathrm{E}(X)=1\times\frac{44}{120}+2\times\frac{18}{120}+3\times\frac{4}{120}+4\times\frac{1}{120}=\frac{96}{120}=\frac{4}{5} E ( X ) = 1 × 120 44 + 2 × 120 18 + 3 × 120 4 + 4 × 120 1 = 120 96 = 5 4 이므로총 상금의 기댓값은 720 × 4 5 = 576 \displaystyle 720\times\frac{4}{5}=576 720 × 5 4 = 576 만 원이다. 답 : 576 \displaystyle 576 576 만 원
+20점 · 원의 반지름 R \displaystyle R R 또는 반지름의 제곱 R 2 \displaystyle R^{2} R 2 을 나타내는 식을 나타냈는가? +10점 · 함수의 극한을 이용해서 주어진 극한값을 구했는가? 3. 오른쪽 그림의 삼각형 ABC에서 코사인법칙에 의해 n 2 = ( n + 1 ) 2 + ( n − 1 ) 2 − 2 ( n + 1 ) ( n − 1 ) cos α \displaystyle n^{2}=(n+1)^{2}+(n-1)^{2}-2(n+1)(n-1)\cos\alpha n 2 = ( n + 1 ) 2 + ( n − 1 ) 2 − 2 ( n + 1 ) ( n − 1 ) cos α 이고, 정리하면cos α = n 2 + 2 2 ( n 2 − 1 ) \displaystyle \cos\alpha=\frac{n^{2}+2}{2(n^{2}-1)} cos α = 2 ( n 2 − 1 ) n 2 + 2 이다. 한편 삼각형 OBH에서 R sin α = n 2 \displaystyle R\sin\alpha=\frac{n}{2} R sin α = 2 n ,
따라서 R 2 = n 2 4 1 sin 2 α = n 2 4 1 1 − cos 2 α = n 2 4 1 1 − ( n 2 + 2 2 ( n 2 − 1 ) ) 2 = ( n 2 − 1 ) 2 3 ( n 2 − 4 ) \displaystyle R^{2}=\frac{n^{2}}{4}\frac{1}{\sin^{2}\alpha}=\frac{n^{2}}{4}\frac{1}{1-\cos^{2}\alpha}=\frac{n^{2}}{4}\frac{1}{1-\left(\frac{n^{2}+2}{2(n^{2}-1)}\right)^{2}}=\frac{(n^{2}-1)^{2}}{3(n^{2}-4)} R 2 = 4 n 2 sin 2 α 1 = 4 n 2 1 − cos 2 α 1 = 4 n 2 1 − ( 2 ( n 2 − 1 ) n 2 + 2 ) 2 1 = 3 ( n 2 − 4 ) ( n 2 − 1 ) 2 이다. 외접원의 넓이는 S n = π R 2 \displaystyle S_{n}=\pi R^{2} S n = π R 2 이므로 S n n 2 = ( n 2 − 1 ) 2 3 n 2 ( n 2 − 4 ) π \displaystyle \frac{S_{n}}{n^{2}}=\frac{(n^{2}-1)^{2}}{3n^{2}(n^{2}-4)}\pi n 2 S n = 3 n 2 ( n 2 − 4 ) ( n 2 − 1 ) 2 π 이다. 함수 f ( x ) = ( x 2 − 1 ) 2 3 x 2 ( x 2 − 4 ) \displaystyle f(x)=\frac{(x^{2}-1)^{2}}{3x^{2}(x^{2}-4)} f ( x ) = 3 x 2 ( x 2 − 4 ) ( x 2 − 1 ) 2 에 대하여, lim x → ∞ f ( x ) = lim x → ∞ ( x 2 − 1 ) 2 3 x 2 ( x 2 − 4 ) = 1 3 \displaystyle \lim_{x\to\infty}f(x)=\lim_{x\to\infty}\frac{(x^{2}-1)^{2}}{3x^{2}(x^{2}-4)}=\frac{1}{3} x → ∞ lim f ( x ) = x → ∞ lim 3 x 2 ( x 2 − 4 ) ( x 2 − 1 ) 2 = 3 1 이므로, 구하는 극한값은 π 3 \displaystyle \frac{\pi}{3} 3 π 이다 답 : π 3 \displaystyle \frac{\pi}{3} 3 π